Vanessa
Matz

Stress en burn-out tegengaan, langdurige afwezigheden door ziekte vermijden, inzetten op re-integratie van wie is uitgevallen en een betere ondersteuning door het management. Dat is wat minister van modernisering van de overheid Vanessa Matz beoogt met een nieuw vormingspakket dat wordt aangeboden aan federale ambtenaren. 

Vanessa Matz: “Een overheid die klaar wil zijn voor de uitdagingen van morgen, moet zorgen voor een goed mentaal welzijn van zijn medewerkers. We breiden de ondersteuning op dat vlak verder uit, met een vernieuwd en uitgebreid aanbod. Bijna 14.000 federale medewerkers zullen de komende jaren gebruik kunnen maken van vormingen rond mentaal welzijn. Mentaal welzijn is een belangrijke uitdaging vandaag en ik wil dat de overheid op dit vlak een voorbeeldrol speelt voor andere sectoren.” 

Terwijl de ziekteafwezigheid van federaal overheidspersoneel de afgelopen jaren globaal licht daalde, liggen psychische redenen of  stressgerelateerde oorzaken steeds vaker aan de basis van afwezigheden. Volgens het laatste Medex-rapport gaat het inmiddels om 43,7% van alle ziektedagen, het hoogste cijfer ooit geregistreerd. Het is een trend die zich overigens niet beperkt tot de overheidsadministratie, maar die ook in de private sector vastgesteld wordt. Voor minister Matz heeft de overheid een voorbeeldrol om het belang van mentaal welzijn op het werk voorop te stellen. 

De vormingen die de komende jaren voorzien worden werken rond vier dimensies. Door ten eerste nog meer in te zetten op preventie, wil Matz de uitval van medewerkers verminderen. Via vormingen rond agressiviteit- en conflictbeheersing en specifieke vormingen voor vertrouwenspersonen, wordt gewerkt aan het tegengaan van psychosociale problemen. 

Daarnaast wordt gewerkt aan het vroeg opsporen van signalen van stress, en het zorgen dat mensen terecht kunnen met hun problemen en worden georiënteerd naar professionele hulp. In dat kader zijn opleidingen voorzien  rond eerste hulp op vlak van mentale gezondheid. 

Wanneer mensen toch langdurig uitvallen worden kansen gegeven voor een succesvolle re-integratie. Binnen de federale overheid is minister Matz momenteel bezig met de uitbouw van een netwerk van re-integratie-experten. Zij worden aangeduid binnen het bestaande personeelsbestand van de verschillende diensten.  Deze medewerkers worden speciaal daarvoor opgeleid en zullen organisaties ondersteunen bij het re-integratiebeleid van personeelsleden die (tijdelijk) niet meer voltijds inzetbaar zijn. Ze vertrekken vanuit de capaciteiten van de betrokken medewerker en zoeken, samen met de organisatie, naar duurzame oplossingen om werkhervatting mogelijk te maken. 

Ook op leiderschap wordt tot slot ingezet aangezien welzijn op het werk is nauw verbonden met praktijken van leiderschap. Studies tonen aan dat ondersteunend leiderschap een directe impact heeft op burn-outpreventie, vroegtijdige detectie en succesvolle re-integratie. Via vormingen zullen leidinggevenden worden ondersteund om een aanpak te hanteren die zorg draagt met het mentale welzijn van medewerkers. 

In totaal worden de komende vijf jaar meer dan 1.150 vormingsdagen georganiseerd rond mentaal welzijn, binnen 8 thema’s.