Vanessa
Matz

Minister van Modernisering van de Overheid Vanessa Matz, minister-presidenten Matthias Diependaele (Vlaanderen) en Boris Dilliès (Brussels Hoofdstedelijk Gewest), Waals viceminister-president Pierre-Yves Jeholet en Anders Jensen, uitvoerend directeur van EuroHPC, hebben op woensdag 16 september in Brussel de Belgian AI Factory Antenna (BE-AIFA) officieel ingehuldigd. De Antenna verbindt Belgische organisaties met de AI Factories LUMI-AI in Finland en JUPITER in Duitsland, twee van de krachtigste supercomputers in Europa, geoptimaliseerd voor de ontwikkeling van AI. 

 Een Belgisch loket voor Europese rekenkracht

In oktober 2025 selecteerde de Gemeenschappelijke Onderneming EuroHPC de Belgische kandidatuur als een van de dertien AI Factory Antenna’s die het netwerk van Europese AI Factories aanvullen. Sinds de kick-off in april heeft het BE-AIFA-consortium het terrein voorbereid en de ondersteunende diensten opgezet die het zal aanbieden. Met de inhuldiging van vandaag staat de Antenna klaar voor haar eerste gebruikers.

BE-AIFA richt zich tot kmo’s en start-ups, onderzoeksinstellingen en overheden die grote AI-modellen willen ontwikkelen en daarvoor rekenkracht, data of expertise tekortkomen. De Antenna biedt hun een volledige begeleiding: veilig databeheer, opleiding van teams, advies over betrouwbare AI conform het Europese kader en vooral toegang tot de Europese rekencapaciteit. Vijf domeinen krijgen voorrang: defensie en veiligheid, gezondheid en biotechnologie, maakindustrie en robotica, ruimtevaart en luchtvaart, en de digitale transformatie van de overheidsdiensten.

Tien miljoen euro, drieëntwintig partners

Onder coördinatie van imec verenigt de Antenna drieëntwintig Vlaamse, Waalse, Brusselse en federale partners, waaronder universiteiten, onderzoekscentra en overheidsdiensten. Het budget van ongeveer tien miljoen euro over drie jaar (2026-2028) komt voor de helft van de Europese Unie en voor de helft van de Belgische overheden. De Ministerraad keurde op 3 april 2026 de federale bijdrage van één miljoen euro voor het project goed, aangevuld met 3,3 miljoen euro voor de partnerschappen met de AI Factories LUMI en JUPITER: België wordt daarmee mede-eigenaar van de supercomputer LUMI AI. Op federaal niveau maken de POD Wetenschapsbeleid (BELSPO), Belnet, de FOD BOSA, de FOD Economie, Sciensano en het Studiecentrum voor Kernenergie (SCK CEN) deel uit van het consortium.

« Om de controle over AI in handen te houden, moeten we onze bedrijven, onderzoekers en overheidsdiensten de middelen geven om AI hier in België te ontwikkelen en te gebruiken. Dankzij deze antenne krijgen zij toegang tot de rekenkracht van Europese supercomputers en begeleiding om hun projecten vooruit te helpen, zoals voorzien in de nationale strategie die ik naar voren schuif en samen met de gewesten en gemeenschappen wil uitwerken. Door onze krachten te bundelen en te investeren in gemeenschappelijke Europese capaciteiten, kunnen we onze expertise omzetten in innovaties, economische activiteit en betere dienstverlening aan de burgers, en tegelijk onze autonomie versterken », Vanessa Matz, minister van Overheidsmodernisering, belast met Digitalisering en Wetenschapsbeleid.

De federale overheid, gebruiker en facilitator

De federale overheidsdiensten dragen bij tot de financiering van de Antenna en zullen er zelf een beroep op doen. Tijdens de inhuldiging stelde onderzoeker Michiel Van Ginderachter (KMI) een concrete toepassing van supercomputers voor: de ontwikkeling van meteorologische modellen op basis van AI. Belnet bouwt en optimaliseert de netwerkverbindingen met hoge capaciteit tussen België, LUMI en JUPITER. BELSPO is het federale aanspreekpunt voor de overheidsdiensten en de federale wetenschappelijke instellingen die een beroep willen doen op de diensten van de Antenna.

"Een jaar geleden diende België zijn kandidatuur in; vandaag gaat de Antenna van start. Dat is een essentiële stap om onze administraties, onze onderzoekers en onze bedrijven het tijdperk van de artificiële intelligentie binnen te brengen. Dankzij de Antenna krijgt iedereen een betrouwbare en ethische toegang tot immense hoeveelheden data en tot de verwerking ervan, vergemakkelijkt door de middelen die ter beschikking worden gesteld.", Arnaud Vajda, voorzitter van het directiecomité van de POD Wetenschapsbeleid (BELSPO)

Een schakel in het Europese netwerk

De Antenna maakt deel uit van het actieplan van de Europese Commissie om Europa uit te bouwen tot het AI-continent, met AI Factories rond de EuroHPC-supercomputers. De Antenna’s, waarvoor de Unie 55 miljoen euro uittrekt en de deelnemende landen eenzelfde bedrag, hebben tot doel landen zonder eigen AI-supercomputer aan te sluiten op het Europese AI-ecosysteem. Dankzij BE-AIFA krijgt België toegang tot een ecosysteem van 32 AI Factories en Antenna's in Europa.

Over BE-AIFA

De Belgian AI Factory Antenna is de Belgische toegangspoort tot het netwerk van Europese AI Factories. Ze begeleidt bedrijven, onderzoeksinstellingen en overheden van idee tot toepassing, met rekenkracht, data, expertise en opleiding. Informatie en begeleidingsaanvragen: www.be-aifa.eu